{"id":21748,"date":"2023-12-01T17:48:50","date_gmt":"2023-12-01T16:48:50","guid":{"rendered":"https:\/\/www.entreculturas.org\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/"},"modified":"2024-02-26T11:08:37","modified_gmt":"2024-02-26T10:08:37","slug":"os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/","title":{"rendered":"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-008a2103 wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-top:var(--wp--preset--spacing--70);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--70);padding-right:20px;padding-left:20px\"><h2 style=\"font-size:3rem; padding-bottom:0;\" class=\"wp-block-post-title has-text-color has-purple-color has-din-font-family\">Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables<\/h2><\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-6f59fad4 wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--70);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><em>\u201cOs pobos ind\u00edxenas son bibliotecas vivas.<\/em><br\/> <em>Son os gardi\u00e1ns, coidadores e xardineiros do Amazonas e do Planeta.<\/em><br\/> <em>Cada vez que un pobo ind\u00edxena \u00e9 exterminado e desaparece,<\/em><br\/> <em>morre un rostro de Tup\u00e3na (Deus),<\/em><br\/> <em>&#8220;O cosmos, o planeta e toda a humanidade fanse m\u00e1is pobres&#8221;.<\/em><\/p>\n<cite>(Sabio Bernardo Alves, dos ind\u00edxenas Sater\u00e9-Maw\u00e9)<\/cite><\/blockquote>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-3cc8f9c3 wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--60);padding-top:0;padding-right:20px;padding-bottom:0;padding-left:20px\">\n<main class=\"wp-block-group has-white-background-color has-background is-vertical is-content-justification-stretch is-layout-flex wp-container-core-group-is-layout-c4292c20 wp-block-group-is-layout-flex\" style=\"border-radius:15px;margin-top:0;margin-bottom:0;padding-top:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:var(--wp--preset--spacing--60);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-left:var(--wp--preset--spacing--60)\">\n<div class=\"wp-block-cover\" style=\"border-radius:15px;padding-right:0;padding-left:0\"><span aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-cover__background has-background-dim\"><\/span><img decoding=\"async\" width=\"648\" height=\"227\" class=\"wp-block-cover__image-background wp-image-8834\" alt=\"Video amazonia\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video.jpg\" data-object-fit=\"cover\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video.jpg 648w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video-300x105.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 648px) 100vw, 648px\" \/><div class=\"wp-block-cover__inner-container has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-cover-is-layout-bb83dbae wp-block-cover-is-layout-constrained\">\n<div class=\"youtube-lightbox-trigger has-svg-background\" data-youtube-url=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=CbvzrKXzFh0&amp;list=PLzlcvg4GuiUbjw7i8t1XHcq3UZrApTA5h\"><div class=\"youtube-svg-button has-svg-background\"><svg xmlns=\"https:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"72\" height=\"72\" viewbox=\"0 0 72 72\" fill=\"none\"><circle cx=\"36\" cy=\"36\" r=\"36\" fill=\"#E30600\"><\/circle><path d=\"M27.873 49.4328C27.5747 49.4328 27.2885 49.3143 27.0776 49.1033C26.8666 48.8923 26.748 48.6062 26.748 48.3078V23.5578C26.7481 23.3623 26.7991 23.1702 26.8959 23.0004C26.9928 22.8306 27.1323 22.689 27.3006 22.5895C27.4689 22.49 27.6602 22.4361 27.8557 22.4331C28.0511 22.4301 28.244 22.4781 28.4153 22.5723L50.9153 34.9473C51.0917 35.0444 51.2388 35.1871 51.3412 35.3604C51.4437 35.5338 51.4977 35.7314 51.4977 35.9328C51.4977 36.1341 51.4437 36.3318 51.3412 36.5052C51.2388 36.6785 51.0917 36.8212 50.9153 36.9183L28.4153 49.2933C28.2492 49.3847 28.0627 49.4327 27.873 49.4328ZM28.998 25.459V46.4065L48.0387 35.9328L28.998 25.459Z\" fill=\"white\"><\/path><\/svg><\/div><\/div>\n<\/div><\/div>\n<\/main>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-a3bb852a37a67aea6bf5e25f54b39190\"><strong>Coida a &#8220;Casa Com\u00fan&#8221; e todos os seres que a habitan&#8230;<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Na <strong>Enc\u00edclica \u201cLaudato Si<\/strong> &#8211; sobre o coidado da casa com\u00fan\u201d (2015), o Papa Francisco denuncia: \u201cMoitas formas moi concentradas de explotaci\u00f3n e degradaci\u00f3n do medio non s\u00f3 poden destru\u00edr os recursos locais de subsistencia, sen\u00f3n tam\u00e9n as capacidades sociais que permitiron un modo de vida que para moito tempo proporcionou identidade cultural e sentido da existencia e da convivencia.  <strong>A desaparici\u00f3n dunha cultura pode ser tan grave ou m\u00e1is grave que a desaparici\u00f3n dunha especie animal ou vexetal.<\/strong>  A imposici\u00f3n dun estilo de vida hexem\u00f3nico ligado a un modo de produci\u00f3n pode ser tan prexudicial como a alteraci\u00f3n dos ecosistemas\u201d (LS 146).<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--40)\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"525\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/naturaleza-amazonas.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8771\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/naturaleza-amazonas.jpg 700w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/naturaleza-amazonas-300x225.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<p>O Papa segue destacando a importancia dos pobos ind\u00edxenas para o coidado da Casa Com\u00fan e advirte das presi\u00f3ns \u00e1s que est\u00e1n sometidos: \u201cNeste sentido, \u00e9 fundamental prestar especial atenci\u00f3n \u00e1s comunidades aborixes coas s\u00faas tradici\u00f3ns culturais.  <strong>Non son unha simple minor\u00eda entre outros, sen\u00f3n que deben converterse nos principais interlocutores, sobre todo \u00e1 hora de avanzar en grandes proxectos que afectan aos seus espazos.  <\/strong>Para eles, a terra non \u00e9 un ben econ\u00f3mico, sen\u00f3n un don de Deus e dos devanceiros que nela descansan, un espazo sagrado co que precisan interactuar para manter a s\u00faa identidade e valores. Cando permanecen nos seus territorios, son precisamente eles os que mellor os coidan. Por\u00e9n, en varias partes do mundo, est\u00e1n sometidas a presi\u00f3ns para abandonar as s\u00faas terras para deixalas libres para proxectos extractivos e agr\u00edcolas que non presten atenci\u00f3n \u00e1 degradaci\u00f3n da natureza e da cultura\u201d (LS 147).<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-a3bb852a37a67aea6bf5e25f54b39190\"><strong>Coida a &#8220;Casa Com\u00fan&#8221; e todos os seres que a habitan&#8230;<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>O <a href=\"https:\/\/www.cimi.org.br\/site\/pt-br\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">CIMI<\/a> \u00e9 un \u00f3rgano da <a href=\"https:\/\/www.cnbb.org.br\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Conferencia Nacional de Bispos do Brasil<\/a> (CNBB) ao servizo da misi\u00f3n cos Pobos Ind\u00edxenas. Foi fundada en 1972 polos bispos profetas <strong>Pedro Casald\u00e1liga e Tom\u00e1s Balduino<\/strong> , entre outros. O CIMI est\u00e1 organizado en 11 Oficinas Rexionais e un Secretariado Nacional en Brasilia para a articulaci\u00f3n e promoci\u00f3n nacional e internacional ( <a href=\"https:\/\/www.cimi.org.br\/site\/pt-br\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">www.cimi.org.br<\/a> ).  <\/p>\n\n\n\n<p>A misi\u00f3n prof\u00e9tica do CIMI ao longo da s\u00faa  <strong>m\u00e1is de 40 anos de existencia<\/strong>  Foi e \u00e9 fundamental para a supervivencia dos pobos ind\u00edxenas, un\u00edndose con eles nas s\u00faas loitas de resistencia e insurxencia, na conquista de dereitos e pol\u00edticas p\u00fablicas diferenciadas, demarcaci\u00f3n e defensa dos territorios, etc. O goberno militar da d\u00e9cada de 1980 decretara oficialmente a desaparici\u00f3n-integraci\u00f3n dos pobos ind\u00edxenas do Brasil para o ano 2000. O CIMI, un\u00edndose a outras entidades da sociedade civil, apoiou o movemento ind\u00edxena ata conseguir reverter este proxecto militar xenocida. Hoxe os pobos ind\u00edxenas do Brasil seguen crecendo a un ritmo superior \u00e1 media nacional.<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-dee690dc7f3407cf7d2164d7ac23c786\"><strong><strong><strong>CIMI &#8211; Acordo dos Jesuitas (BRA)<\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Como xesu\u00edtas, sent\u00edmonos profundamente agradecidos e privilexiados por unirnos ao CIMI nesta misi\u00f3n com\u00fan cos pobos ind\u00edxenas. Para levar a cabo mellor esta misi\u00f3n, asinouse (dec\/2015) un convenio de axuda mutua entre os xesu\u00edtas do Brasil, na persoa do P. Provincial Jo\u00e3o Renato, e o CIMI Nacional, na persoa do seu presidente, Mons. Roque Palocci. \u201cEste acordo entre CIMI e unha congregaci\u00f3n relixiosa \u00e9 un paso hist\u00f3rico novo e moi importante. Pode servir de inspiraci\u00f3n para outras instituci\u00f3ns&#8230; E as\u00ed fortalecer xuntos o compromiso prof\u00e9tico e pol\u00edtico da Igrexa xunto cos pobos ind\u00edxenas\u201d \u2013 afirmou Mons. Erwin Kr\u00e4utler, bispo em\u00e9rito do Xingu, ameazado de morte por defender a vida dos pobos ind\u00edxenas da rexi\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c9 dentro deste acordo de colaboraci\u00f3n mutua na misi\u00f3n xunto cos pobos ind\u00edxenas illados no que <strong>se constitu\u00edu o fondo com\u00fan CIMI \u2013 Xesuitas (BRA): INDIOS AISLADOS AMAZONIA coa Fundaci\u00f3n Entreculturas.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-2870810fa7db2341ebb8a076e77f14e0\"><strong><strong>Equipo de apoio CIMI para indios en illamento (EAIA)<\/strong> <\/strong><\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-top:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<figure class=\"wp-block-image alignleft size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" width=\"350\" height=\"231\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/gunterkroemer.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8772\" style=\"width:350px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/gunterkroemer.jpg 350w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/gunterkroemer-300x198.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 350px) 100vw, 350px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">A EAIA foi fundada polo CIMI nos anos 2000. O antrop\u00f3logo misioneiro <strong>P. Gunter Kroemer<\/strong> (1939-2009) foi o primeiro articulador deste equipo. Gunter, alem\u00e1n de nacemento, investiu toda a s\u00faa vida ao servizo dos pobos ind\u00edxenas e, en particular, dos &#8220;non contactados&#8221;. Defendeu -xunto co CIMI- a tese do \u201cnon contacto\u201d como a mellor forma de defender as s\u00faas vidas e territorios, e s\u00f3 aceptar o contacto cando o buscaban os propios pobos illados ou porque a s\u00faa propia existencia estaba en perigo e en perigo.<\/p>\n\n\n\n<p>Este foi o caso dos Suruaha &#8211; &#8220;Poison People&#8221;, que para evitar que fosen masacrados e exterminados polos buscadores de caucho que invadiran o seu territorio, Gunter e un equipo do CIMI v\u00edronse obrigados a forzar o contacto en 1980. Gunter morreu en 2009 debido a unha insuficiencia respiratoria causada posiblemente por alg\u00fan tipo de fungo que colleu durante a s\u00faa \u00faltima viaxe \u00e1 selva profunda investigando a presenza de indios illados.<\/p>\n\n\n\n<p>(Foto de Gunther Kroemer (Copyright: Christian Ender).<\/p>\n\n\n\n<p style=\"margin-top:var(--wp--preset--spacing--40);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--40)\">Cal \u00e9 a VISI\u00d3N, MISI\u00d3N e ORGANIZACI\u00d3N do Equipo de Apoio CIMI para Ind\u00edxenas Illados?<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-white-background-color has-background has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-6a512fbb wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"border-radius:15px;margin-top:var(--wp--preset--spacing--40);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--40);padding-top:var(--wp--preset--spacing--40);padding-right:var(--wp--preset--spacing--50);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--40);padding-left:var(--wp--preset--spacing--50)\">\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>VISI\u00d3N<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">Actualmente, <strong>calc\u00falase que hai uns 160 grupos humanos no mundo sen contacto con Occidente<\/strong> . Deles, preto de <strong>145 at\u00f3panse na Panamazon\u00eda<\/strong> . A <a href=\"https:\/\/www.funai.gov.br\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Fundaci\u00f3n Nacional de Indios<\/a> (FUNAI) e CIMI rexistraron m\u00e1is de 100 referencias de indios illados en Brasil. E cada d\u00eda aparecen novos grupos polo avance desenfreado e depredador do sistema actual. Coa crecente presi\u00f3n sobre os recursos naturais por parte das empresas extractivas e os grandes proxectos impostos no Amazonas, os lugares m\u00e1is afastados e afastados da selva son invadidos. Cada vez son menos os espazos virxes onde estas persoas poidan refuxiarse e vivir en paz, con plena liberdade e garant\u00eda dos seus dereitos ancestrais.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\"><strong>A Amazonia \u00e9 a rexi\u00f3n do mundo con maior n\u00famero de grupos ind\u00edxenas illados.<\/strong>  E Brasil \u00e9, con diferenza, o pa\u00eds con maior n\u00famero (m\u00e1is de 100), seguido de Per\u00fa cuns 25 grupos. Os pa\u00edses da Amazonia, e particularmente Brasil, te\u00f1en unha gran responsabilidade hist\u00f3rica, fronte \u00e1 comunidade internacional, de defender a vida destes pobos e protexer os seus territorios para que non sexan invadidos, nin exterminados. Polo xeral, son grupos reducidos e o \u201ccontacto\u201d \u00e9 perigoso xa que poden estar contaxiados dunha epidemia (gripe, sarampelo, var\u00edola, etc.) que acaba diezmando ou eliminando a s\u00faa poboaci\u00f3n por completo, como ocorreu moitas veces ao longo da historia. .<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"751\" height=\"235\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vestigios-indigenas.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8779\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vestigios-indigenas.jpg 751w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vestigios-indigenas-300x94.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 751px) 100vw, 751px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">Esta riqueza e diversidade ecol\u00f3xica e sociocultural est\u00e1n profundamente interrelacionadas. As fotograf\u00edas de sat\u00e9lite mostran que as zonas m\u00e1is conservadas do Amazonas son as que est\u00e1n demarcadas a favor dos pobos ind\u00edxenas.  <strong>As terras ind\u00edxenas est\u00e1n a\u00ednda m\u00e1is preservadas que os parques nacionais ou as \u00e1reas de protecci\u00f3n ambiental.<\/strong>  Isto d\u00e9bese \u00e1 profunda relaci\u00f3n de reciprocidade e coidado coa que os pobos ind\u00edxenas se relacionan coa terra, sent\u00edndoa como unha Nai que os amamanta e sost\u00e9n. \u00c9 por iso que o coidan, prot\u00e9xeno e def\u00e9ndeno &#8220;ata o \u00faltimo indio&#8221;. No caso dos ind\u00edxenas illados, que se atopan nas rexi\u00f3ns m\u00e1is remotas e intactas da Amazonia, esta relaci\u00f3n rec\u00edproca de coidados e de interdependencia mutua \u00e9 a\u00ednda m\u00e1is forte e delicada. A s\u00faa existencia e sustento depende enteiramente da Nai Terra. S\u00e9ntense e viven como \u201cirm\u00e1ns e irm\u00e1s da creaci\u00f3n\u201d (Papa Francisco) con todos os seres cos que conviven.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\"><strong>Todo este equilibrio que mante\u00f1en os pobos ind\u00edxenas coa terra est\u00e1 hoxe profundamente ameazado no Amazonas<\/strong> . Hai grandes <strong>intereses econ\u00f3micos<\/strong> que presionan a esta rexi\u00f3n estrat\u00e9xica do planeta. Queren <strong>explotar os seus recursos naturais a calquera prezo<\/strong> , sen contar en absoluto cos seus habitantes ancestrais. Sen importarlles a s\u00faa vida nin a de todos os seres desta inmensa comunidade viva que \u00e9 o Amazonas.  <br\/>Os pobos ind\u00edxenas illados son os m\u00e1is vulnerables a esta invasi\u00f3n depredadora. Viven nas rexi\u00f3ns m\u00e1is remotas do Amazonas onde os recursos naturais est\u00e1n m\u00e1is intactos. Por iso, a presi\u00f3n e ameaza sobre eles crece cada d\u00eda coas grandes empresas e proxectos de desenvolvemento que se est\u00e1n impo\u00f1endo ata nos \u00faltimos recunchos da selva onde viven.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<figure data-wp-context=\"{&quot;imageId&quot;:&quot;69f641146ac42&quot;}\" data-wp-interactive=\"core\/image\" data-wp-key=\"69f641146ac42\" class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized wp-lightbox-container\"><img decoding=\"async\" width=\"4959\" height=\"3509\" data-wp-class--hide=\"state.isContentHidden\" data-wp-class--show=\"state.isContentVisible\" data-wp-init=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--click=\"actions.showLightbox\" data-wp-on--load=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on-window--resize=\"callbacks.setButtonStyles\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/pueblos_indigenas_aislados_en_sur-america_-_tierras_indigenas_y_deforestacion.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8782\" style=\"width:650px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/pueblos_indigenas_aislados_en_sur-america_-_tierras_indigenas_y_deforestacion.png 4959w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/pueblos_indigenas_aislados_en_sur-america_-_tierras_indigenas_y_deforestacion-300x212.png 300w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/pueblos_indigenas_aislados_en_sur-america_-_tierras_indigenas_y_deforestacion-1024x725.png 1024w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/pueblos_indigenas_aislados_en_sur-america_-_tierras_indigenas_y_deforestacion-768x543.png 768w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/pueblos_indigenas_aislados_en_sur-america_-_tierras_indigenas_y_deforestacion-1536x1087.png 1536w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/pueblos_indigenas_aislados_en_sur-america_-_tierras_indigenas_y_deforestacion-2048x1449.png 2048w\" sizes=\"(max-width: 4959px) 100vw, 4959px\" \/><button\n\t\t\tclass=\"lightbox-trigger\"\n\t\t\ttype=\"button\"\n\t\t\taria-haspopup=\"dialog\"\n\t\t\taria-label=\"Agrandar\"\n\t\t\tdata-wp-init=\"callbacks.initTriggerButton\"\n\t\t\tdata-wp-on--click=\"actions.showLightbox\"\n\t\t\tdata-wp-style--right=\"state.imageButtonRight\"\n\t\t\tdata-wp-style--top=\"state.imageButtonTop\"\n\t\t>\n\t\t\t<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"12\" height=\"12\" fill=\"none\" viewBox=\"0 0 12 12\">\n\t\t\t\t<path fill=\"#fff\" d=\"M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z\" \/>\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><figcaption class=\"wp-element-caption\">Pobos ind\u00edxenas illados en Am\u00e9rica do Sur (Terras Ind\u00edxenas e Deforestaci\u00f3n). \/ Fai clic no mapa para ampliar.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\"><strong>Para CIMI, os pobos ind\u00edxenas illados son un dos grupos humanos m\u00e1is vulnerables da Amazonia e do mundo. Son v\u00edtimas da violencia do modelo econ\u00f3mico global depredador imposto.<\/strong> <strong>Pero tam\u00e9n son testemu\u00f1o vivo da resistencia a esa globalizaci\u00f3n que estandariza e mata a diversidade, a vida da humanidade e do planeta.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">Historicamente, os pobos ind\u00edxenas sufriron moita violencia ao longo dos 500 anos de &#8220;encubrimento&#8221; de Abya Yala (Am\u00e9rica, &#8220;Terra madura&#8221; en lingua kuna). Na Amazonia, o proceso de exterminio empeorou a finais do s\u00e9culo XIX e a primeira metade do XX debido aos ciclos extractivos do caucho e outras materias primas de alto interese econ\u00f3mico no mercado internacional. A violencia foi tan brutal que moitos pobos foron exterminados e outros, os que escaparon das masacres, fuxiron da \u201ccivilizaci\u00f3n\u201d aos lugares m\u00e1is afastados da selva e na cabeceira dos r\u00edos.<\/p>\n\n\n\n<p>Actualmente, as cidades illadas seguen a ser as m\u00e1is vulnerables. Contin\u00faan sendo v\u00edtimas da violencia sen escr\u00fapulos dos \u201cpistoleiros a soldo\u201d contratados por grandes proxectos e empresas que queren explotar os recursos naturais dos seus territorios.  <strong>Son empresas gandeiras, agroindustriais, madeireiras, petroleiras, mineiras, narcotr\u00e1fico, estradas, centrais hidroel\u00e9ctricas, v\u00edas de auga, etc. cuxo principio absoluto \u00e9 o beneficio econ\u00f3mico<\/strong> , sen importarlle en absoluto a vida destas persoas que son, desde o seu punto de vista capitalista, \u201cminor\u00edas\u201d que bloquean o avance do \u201cdesenvolvemento e a civilizaci\u00f3n\u201d.  <strong>Como os indios viven illados en rexi\u00f3ns remotas, non hai noticias da violencia que sofren e acaban sendo eliminados sen que ningu\u00e9n se entere.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-white-background-color has-background has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-6a512fbb wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"border-radius:15px;margin-top:var(--wp--preset--spacing--40);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--40);padding-top:var(--wp--preset--spacing--40);padding-right:var(--wp--preset--spacing--50);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--40);padding-left:var(--wp--preset--spacing--50)\">\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>MISI\u00d3N<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\"><strong>O obxectivo xeral do Equipo de Apoio a Ind\u00edxenas Illados do CIMI \u00e9 garantir a integridade e a existencia f\u00edsica e cultural e os dereitos dos pobos ind\u00edxenas illados.<\/strong>  Obxectivos espec\u00edficos:<\/p>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30);padding-left:var(--wp--preset--spacing--30)\">&#8211; Investigar, cartografiar e documentar a existencia de pobos ind\u00edxenas illados, identificar os seus territorios e as s\u00faas posibles invasi\u00f3ns e ameazas;<br\/>&#8211; Recoller vestixios \u201cin locus\u201d e evidencias da s\u00faa presenza;<br\/>&#8211; Descubrir a situaci\u00f3n na que se atopan;<br\/>&#8211; Mapear os impactos dos grandes proxectos econ\u00f3micos e de colonizaci\u00f3n, a deforestaci\u00f3n ambiental dos seus territorios;<br\/>&#8211; Informar a FUNAI e informar ao Ministerio P\u00fablico Federal (MPF) das ameazas \u00e1 integridade f\u00edsica, cultural e territorial que sofren para que se adopten as medidas necesarias para protexer e defender as s\u00faas vidas e territorios;<br\/>&#8211; Esixir ao Goberno Federal que reco\u00f1eza a existencia destes pobos, que demarque, protexa e supervise os seus territorios e recursos naturais;<br\/>&#8211; Denunciar a violencia que sofren para que non sexan presas e exterminadas impunemente por grandes proxectos e intereses econ\u00f3micos;<br\/>&#8211; Influ\u00edr politicamente, a nivel nacional e internacional, para que estes pobos ind\u00edxenas illados e os seus territorios sexan defendidos e protexidos, etc.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"529\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/planificando-incursion.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8783\" style=\"width:650px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/planificando-incursion.jpg 700w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/planificando-incursion-300x227.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Membros do CIMI e do equipo itinerante que estudan a comarca na que van introducir no mapa.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-92b9201d wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p>Non se trata de entrar en contacto con Pobos Ind\u00edxenas Illados. O obxectivo \u00e9 demostrar a s\u00faa existencia, delimitar os seus territorios e protexelos dos invasores para que poidan vivir en paz, sen ter que fuxir continuamente. Hai que deixar que se po\u00f1an en contacto cando queiran, non cando a sociedade occidental queira impo\u00f1erllo, como fixo durante os \u00faltimos cinco s\u00e9culos. O obxectivo \u00e9 protexer as s\u00faas vidas e os seus territorios da depredaci\u00f3n do sistema econ\u00f3mico actual, obrigando aos gobernos a reco\u00f1ecer a s\u00faa existencia e dereitos ancestrais, a protexer os seus territorios. <strong>\u00c9 obriga dos Estados, debido ao principio de vulnerabilidade, protexer a estes pobos<\/strong> . Non permitir a entrada de empresas extractivas para explotar os recursos naturais dos seus territorios, nin permitir que se po\u00f1an en marcha grandes proxectos con impactos socioambientais que destr\u00faan os seus h\u00e1bitats e po\u00f1an en risco a s\u00faa existencia.<\/p>\n\n\n\n<p>Unha prioridade do equipo de indios illados do CIMI para estes anos \u00e9 traballar na <strong>conca do r\u00edo Tapajos<\/strong> , un dos grandes afluentes do sur do Amazonas. Nesta conca <strong>o Goberno proxecta 43 grandes centrais hidroel\u00e9ctricas<\/strong> (potencia superior a 30 MW). Nesta rexi\u00f3n, a FUNAI xa conta con 7 rexistros de grupos ind\u00edxenas illados. Alg\u00fans deles, como o Parque do Amazonas, foron identificados polo CIMI -xunto co pobo Sater\u00e9 Maw\u00e9- nos anos 2012 e 2013. E o pobo Munduruku, que habita a conca, ofrece continuamente nova informaci\u00f3n sobre restos e mesmo avistamentos dos seus parentes illados.<\/p>\n\n\n\n<p>Unha das estratexias para enfrontar e tentar paralizar o megaproxecto hidroel\u00e9ctrico Tapajos \u00e9 demostrar a existencia destes grupos illados en toda a conca. Tam\u00e9n visibilizar os fortes impactos que ter\u00eda no ecosistema da rexi\u00f3n e na vida dos pobos ind\u00edxenas que a habitan ancestralmente, e en particular, dos illados que son os m\u00e1is vulnerables aos cambios acelerados do seu h\u00e1bitat tradicional.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" width=\"782\" height=\"342\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vineta.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8784\" style=\"width:650px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vineta.jpg 782w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vineta-300x131.jpg 300w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vineta-768x336.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 782px) 100vw, 782px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Caricatura extra\u00edda do xornal &#8220;Porantim&#8221; n\u00ba385<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">Nas identificaci\u00f3ns que realizamos no ano 2015 na conca media do Tapajos xeorreferenciaron e document\u00e1ronse varias invasi\u00f3ns do territorio, as\u00ed como vestixios da posible presenza de indios illados na comarca.  <strong>Por motivos de seguridade s\u00f3 presentamos aqu\u00ed o mapa coas coordenadas GPS das invasi\u00f3ns de p\u00f3las madeireiras, serradoiros clandestinos e garimpo (miner\u00eda ilegal) de ouro e pedras preciosas, etc.  <\/strong>Esta situaci\u00f3n foi denunciada e os informes remitidos polo Secretario Nacional do CIMI ao Ministerio P\u00fablico Federal (MPF) para que tome as medidas necesarias. As coordenadas e a descrici\u00f3n dos vestixios de indios illados atopados tam\u00e9n se env\u00edan sempre primeiro \u00e1 FUNAI. No caso de que os respectivos organismos p\u00fablicos non adopten as medidas necesarias para protexer a estes ind\u00edxenas illados, o CIMI comeza a denunciar e presionar, a nivel nacional e internacional, estes feitos.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"549\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/invasiones.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8786\" style=\"width:650px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/invasiones.jpg 700w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/invasiones-300x235.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Mapa da Terra Ind\u00edxena \u201cDaje Kapap Eip\u201d, do Pobo Munduruku, no r\u00edo Tapaj\u00f3s Medio, cos rexistros das invasi\u00f3ns atopadas.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-white-background-color has-background has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-6a512fbb wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"border-radius:15px;margin-top:var(--wp--preset--spacing--40);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--40);padding-top:var(--wp--preset--spacing--40);padding-right:var(--wp--preset--spacing--50);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--40);padding-left:var(--wp--preset--spacing--50)\">\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Organizaci\u00f3n<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-92b9201d wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p><strong>Recursos humanos:<\/strong> para a defensa e protecci\u00f3n dos pobos ind\u00edxenas illados, o CIMI organizou un equipo \u201cad hoc\u201d con persoas de referencia das distintas rexi\u00f3ns onde existen estes pobos. Os recursos humanos son escasos e por iso sempre se necesitan misioneiros (laicos e relixiosos) que se ofrezan e te\u00f1an o perfil para esta misi\u00f3n tan desafiante e preciosa.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Recursos materiais:<\/strong>  barcos e lanchas r\u00e1pidas para grandes r\u00edos navegables e canoas con pequenos motores para regatos cheos de troncos e obst\u00e1culos, que poden subir ata as cabeceiras e fontes; equipamentos para a documentaci\u00f3n e elaboraci\u00f3n de informes como ordenadores e tabletas, GPS cunha antena de alta sensibilidade para que non perdan o sinal baixo o denso dosel da selva, c\u00e1maras de fotograf\u00eda e filmaci\u00f3n impermeables; gravadores de son de alta sensibilidade, placas solares, cargadores solares para pilas recargables, pilas, lanternas solares, machetes e coitelos, lonas para campamentos, mosquiteras, hamacas, auga potable e comida&#8230;  <\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-top:var(--wp--preset--spacing--30);margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"263\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/itinerando.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8787\" style=\"width:650px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/itinerando.jpg 800w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/itinerando-300x99.jpg 300w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/itinerando-768x252.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\"><strong>Recursos econ\u00f3micos:<\/strong>  polo apoio da xente do equipo; compra, substituci\u00f3n e reparaci\u00f3n de equipos t\u00e9cnicos; expedici\u00f3ns e viaxes, transporte e gasolina, comida; reuni\u00f3ns de traballo, reuni\u00f3ns e formaci\u00f3n dos membros do equipo de apoio aos illados; elaboraci\u00f3n de reportaxes e materiais (textos, artigos, revistas, cadernos e publicaci\u00f3ns, fotos e v\u00eddeos, programas de radio, etc.) para difundir esta realidade e denunciar a vulneraci\u00f3n dos dereitos humanos contra estas persoas&#8230;<br\/>Os custos desta misi\u00f3n en Panam\u00e1 son moi elevados. A comarca \u00e9 moi extensa e as distancias enormes. O transporte e os prezos dos produtos que ve\u00f1en de f\u00f3ra son caros. En concreto, o labor de protecci\u00f3n dos pobos illados, que se atopan nas rexi\u00f3ns m\u00e1is remotas e de dif\u00edcil acceso, require m\u00e1is recursos, m\u00e1is d\u00edas, m\u00e1is combustible e m\u00e1is equipamentos especializados que encarecen moito esta misi\u00f3n. Por iso \u00e9 fundamental a colaboraci\u00f3n e a solidariedade con esta misi\u00f3n nas d\u00faas \u201cselvas\u201d.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-0aba620114bc01aea0835ba6a578e6da\"><strong><strong>Indios illados: unha misi\u00f3n nas d\u00faas selvas!<\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-7bab49fb wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\n<p>O CIMI desenvolve a s\u00faa misi\u00f3n de protecci\u00f3n e defensa da vida e dos territorios dos pobos de forma illada en tres frontes:  <strong>elevando a opini\u00f3n p\u00fablica<\/strong>  sobre esta realidade;  <strong>Captaci\u00f3n de recursos<\/strong>  humana, material e econ\u00f3mica para esta misi\u00f3n desafiante e  <strong>incidencia pol\u00edtica<\/strong>  para que a vida e os territorios dos pobos ind\u00edxenas illados sexan protexidos e defendidos.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O servizo a esta misi\u00f3n debe realizarse tanto no terreo, na selva amaz\u00f3nica e nos r\u00edos, como na \u201cselva de asfalto e formig\u00f3n\u201d das grandes cidades e centros de poder econ\u00f3mico e pol\u00edtico do mundo.<\/strong>  Sen esta gran coordinaci\u00f3n en todas as &#8220;selvas&#8221; a prol da vida e do coidado da Casa Com\u00fan, a Amazonia e os seus pobos ser\u00e1n presas, especialmente os m\u00e1is vulnerables, os &#8220;indios illados&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Por outra banda, a Amazonia e os pobos ind\u00edxenas que a habitan e coidan (porque se senten intimamente parte dela) son moi importantes para o equilibrio do planeta e o futuro da humanidade. En particular, os pobos ind\u00edxenas illados son os coidadores das rexi\u00f3ns m\u00e1is intactas e remotas da selva amaz\u00f3nica. Son &#8220;gardi\u00e1ns e xardineiros do mundo&#8221;.  <strong>A humanidade e o planeta necesitan pobos ind\u00edxenas, e en particular, pobos illados.  <\/strong><br\/>Insistimos. Os pobos ind\u00edxenas illados son os m\u00e1is vulnerables. O seu futuro xa non depende (s\u00f3) deles&#8230; Depende, sobre todo, de n\u00f3s. Necesitan o apoio da humanidade, do pobo de Occidente. As\u00ed como os ind\u00edxenas illados defenden ferozmente, \u201cata o \u00faltimo indio\u201d, os seus territorios para que non sexan depredados, a xente das \u201cselvas de asfalto e formig\u00f3n\u201d ten que loitar, \u201cata o \u00faltimo indio!\u201d contra o consumismo e o modelo de desenvolvemento depredador que impuxo o modelo capitalista, po\u00f1endo en risco a vida da humanidade e do propio planeta.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--40)\">\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full\"><img decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"533\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/deforestacion-en-la-amazonia-greenpeace.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8788\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/deforestacion-en-la-amazonia-greenpeace.jpg 800w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/deforestacion-en-la-amazonia-greenpeace-300x200.jpg 300w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/deforestacion-en-la-amazonia-greenpeace-768x512.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Vista a\u00e9rea dunha gran extensi\u00f3n de terreo deforestado no Amazonas.<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<p>E n\u00f3s, nas nosas &#8220;selvas&#8221; institucionais e congregacionais, estamos dispostos a arriscar &#8220;ata o \u00faltimo indio&#8221;? Eles coidan de n\u00f3s defendendo a selva amaz\u00f3nica&#8230; E n\u00f3s coidamos deles coidando o noso estilo de vida e o noso consumo? Fagamos un gran coraz\u00f3n, unha gran alianza entre todos os pobos de todas as \u201cselvas\u201d, a favor de todos os seres e formas de vida da Casa Com\u00fan, especialmente os m\u00e1is vulnerables!<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-1a9594000bb47acd9a571a278cca0022\"><strong><strong>\u201cSe non imos, matar\u00e1nos\u201d (bispo Alejandro Labaka, falecido o 21\/07\/1987)<\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>O bispo t\u00ed\u00f1ao tan claro  <strong>Alejandro Labaka e Sr. In\u00e9s Arango<\/strong>  (ambos da familia Capuchina). Eles, con xenerosidade e profec\u00eda, sacrificaron as s\u00faas vidas en xu\u00f1o\/1987 para defender a vida do illado pobo tagaeri, dende a ambici\u00f3n das petroleiras no parque Yasun\u00ed, Coca, Amazonia ecuatoriana. Ante a inminente entrada das petroleiras e a posterior masacre dos Tagaeri, Alejandro e In\u00e9s apostaron: &#8220;Se non imos, matar\u00e1n&#8221;, di Alejandro unhas horas antes de facer a s\u00faa \u00faltima viaxe. E In\u00e9s deixa unha nota no seu cuarto: \u201cSe morro marcharei feliz e espero que ningu\u00e9n saiba de min. Non busco nome nin fama. Deus sabe. Sempre con todos, In\u00e9s\u201d. Ambos os misioneiros sentiron no seu coraz\u00f3n que esta era a viaxe definitiva e completa ao outro lado do misterioso &#8220;R\u00edo da Vida&#8221;.<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-d3d9e3a5b12a9482d09e27edbeb383c9\"><strong><strong><strong>Viaxando polas fronteiras: onde as feridas est\u00e1n m\u00e1is abertas e a vida est\u00e1 m\u00e1is ameazada!<\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Con motivo da canonizaci\u00f3n de <strong>Jos\u00e9 de Anchieta,<\/strong> o P. Xeneral Adolfo Nicolas escribe unha carta (04-02-2014) a toda a Compa\u00f1\u00eda de Xes\u00fas anim\u00e1ndonos a un celo verdadeiramente apost\u00f3lico e itinerante. Refer\u00edndose a Anchieta, afirma: \u201cCertamente non estaba motivado para levar esta vida itinerante por ning\u00fan esp\u00edrito de aventura, sen\u00f3n por un esp\u00edrito de dispo\u00f1ibilidade para a misi\u00f3n, de liberdade espiritual e de disposici\u00f3n para buscar e atopar a vontade do Se\u00f1or en todos os tempos. Un ardor verdadeiramente apost\u00f3lico acompa\u00f1ouno ata o final. \u00abComo non merezo ser m\u00e1rtir doutro xeito -escribe el mesmo-, que polo menos a morte me atope desamparada nunha destas monta\u00f1as e al\u00ed deixo a mi\u00f1a vida para os meus irm\u00e1ns. A disposici\u00f3n do meu corpo \u00e9 d\u00e9bil, pero basta para min a forza da graza, que por parte do Se\u00f1or non debe faltar.  <\/p>\n\n\n\n<p>E segue preguntando o P. Xeneral: \u201cA itinerancia \u2013con todo o que sup\u00f3n de liberdade espiritual, dispo\u00f1ibilidade e capacidade de discernimento e elecci\u00f3n\u2013 non deber\u00eda ser unha das caracter\u00edsticas indispensables do noso corpo apost\u00f3lico? A continua peregrinaci\u00f3n de Anchieta, case un modo de vida, poder\u00eda inspirar hoxe e fomentar a nosa procura de mobilidade apost\u00f3lica, para responder aos retos que nos supo\u00f1en as novas fronteiras\u201d.<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-2870810fa7db2341ebb8a076e77f14e0\"><strong><strong>Equipo de apoio CIMI para indios en illamento (EAIA)<\/strong> <\/strong><\/h3>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image alignright size-full is-resized\"><img decoding=\"async\" width=\"400\" height=\"499\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vicentecanas.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8789\" style=\"width:300px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vicentecanas.jpg 400w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/vicentecanas-240x300.jpg 240w\" sizes=\"(max-width: 400px) 100vw, 400px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">O 6 de abril de 2017 celebraremos o  <strong>30 aniversario do martirio do Fr. Vicente Canas<\/strong>, Kiwxi &#8211; o seu nome ind\u00edxena. Foi asasinado en Mato Grosso por homes armados comandados por un terratenente que quer\u00eda invadir o territorio dun pobo illado, os Enawene-Nawe. Para defender o seu territorio e as s\u00faas vidas, Kiwxi deu a s\u00faa vida. S\u00f3 hab\u00eda 97 persoas cando foron contactadas por Kiwxi en 1974. Hoxe son m\u00e1is de 1.000!<\/p>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">\u00abEntre os cristi\u00e1ns tradicionais hai que atopar e descubrir algunhas Sementes da Palabra. Entre os Enawene-Nawe, verdadeiro Remanente de Iav\u00e9, esas sementes xa son bosques e producen froitos de vida, de bendici\u00f3n\u201d (Kiwxi).<\/p>\n\n\n\n<p style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--30)\">Ao final, a Amazonia e os seus pobos ind\u00edxenas, e especialmente os pobos illados, son un don e unha graza que marca a alma, a propia vocaci\u00f3n e a experiencia espiritual, a vida e a existencia. Esta misi\u00f3n fai m\u00e1is doado saborear e sentir \u201cDeus en todas as cousas e todas as cousas nel\u201d, como dir\u00eda Ignacio de Loyola. Unha misi\u00f3n que axuda a comprometer a vida e coidar a Casa Com\u00fan e todos os seres que a habitan ata as \u00faltimas consecuencias.<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-0cf15b7d wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-9f4287d203931347ac47b5f16f42a5cc\"><strong><strong><strong><strong>Seguindo os pasos de &#8220;parentes illados&#8221;&#8230;<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p><strong>Fernando L\u00f3pez<\/strong>, xesu\u00edta destinado para apoiar ao CIMI no Equipo de Apoio aos Indios en Illado, d\u00e1nos o seu testemu\u00f1o de itinerancia polas fronteiras xeogr\u00e1ficas e simb\u00f3licas do Amazonas seguindo os pasos dos irm\u00e1ns illados: \u00ab\u00c9 un agasallo e un don inmenso formar. parte do equipo do CIMI para apoiar aos ind\u00edxenas illados. \u00c9 unha experiencia profunda, reconfortante e indescriptible. As rexi\u00f3ns onde se refuxian os irm\u00e1ns illados son remotas, moitas veces intactas e virxes. Son zonas da selva que, en moitas ocasi\u00f3ns, nin os propios gu\u00edas da expedici\u00f3n india co\u00f1ecen. Buscamos, identificamos e documentamos con coordenadas GPS, fotos, v\u00eddeos e informes de campo os vestixios da presenza de &#8220;parentes illados&#8221; ou &#8220;guerreiros valentes&#8221; -como os chaman familiarmente os indios da rexi\u00f3n. Tam\u00e9n rexistramos as invasi\u00f3ns que atopamos, as ameazas aos seus territorios e a s\u00faa propia existencia. Con esta informaci\u00f3n ben documentada, tentamos influ\u00edr politicamente en diferentes entidades gobernamentais e sociais, para protexer e defender as s\u00faas vidas e territorios. \u00c9 un enorme privilexio estar al\u00ed: entrar nas cabeceiras dos r\u00edos e na selva profunda acompa\u00f1ado de ind\u00edxenas da comarca; ser testemu\u00f1as presenciais e testemu\u00f1as vivenciais do h\u00e1bitat dos \u201c\u00faltimos pobos libres\u201d do planeta; pisar esa terra sagrada, \u201cfogar com\u00fan\u201d, ver, ulir, escoitar, comer e beber o mesmo que aqueles \u201cirm\u00e1ns e irm\u00e1s libres\u201d; sentir a suor fr\u00eda na pel e a aceleraci\u00f3n do latido do coraz\u00f3n as ameazas, as invasi\u00f3ns e os conflitos que ameazan os seus territorios e a s\u00faa propia vida f\u00edsica e cultural&#8230; Hai momentos nos que o sangue ferve nas nosas veas: xa sexa polo asombro ante o grandeza da creaci\u00f3n nestas selvas e r\u00edos; xa sexa por indignaci\u00f3n ante a violencia e a depredaci\u00f3n imposta polo noso mundo civilizado&#8230;  <strong>Compa\u00f1eiros: un\u00e1monos na oraci\u00f3n e na misi\u00f3n, en todas as fronteiras e \u201cselvas\u201d onde as feridas est\u00e1n m\u00e1is abertas e a vida est\u00e1 m\u00e1is ameazada, porque unha selva sen a outra non ten soluci\u00f3n.  <\/strong>E porque \u201cse non imos, os matar\u00e1n\u201d \u2013como dir\u00eda Mons. Alejandro Labaka.<\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-fd665aaf wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--50);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<h3 class=\"wp-block-heading has-red-color has-text-color has-link-color has-din-font-family has-large-font-size wp-elements-03c233c879e02f0761fbed018f7f57b3\"><strong><strong><strong><strong>Preguntas para a reflexi\u00f3n persoal e\/ou grupal<\/strong><\/strong><\/strong><\/strong><\/h3>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>Co\u00f1ec\u00edas esta realidade dos ind\u00edxenas illados? Escoitaches falar deles?<\/li>\n\n\n\n<li>Deben manterse illados? O mundo occidental deber\u00eda contactar con eles?<\/li>\n\n\n\n<li>De quen depende o futuro dos pobos ind\u00edxenas illados?<\/li>\n\n\n\n<li>Que podemos facer para defender a vida e os territorios dos ind\u00edxenas illados?<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Se queres darnos a t\u00faa opini\u00f3n escr\u00edbenos un correo electr\u00f3nico a <a href=\"mailto:noticias@entreculturas.org?subject=Indios%20aislados%20de%20la%20Amazon%C3%ADa\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Noticias@entreculturas.org<\/a> <\/p>\n\n\n\n<p>Tam\u00e9n podes facer unha transferencia bancaria:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-black-color has-text-color has-link-color wp-elements-30287b5d16254f5fa834a14b45f6e191\"><strong>Conta de dep\u00f3sito<\/strong> : ES42 0049 0496 8021 1019 3874 (BANCO SANTANDER)<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Moi importante:<\/strong> por favor, ao realizar a transferencia, especifique no concepto o seu nome, apelidos e o asunto \u201cINDIOS ILLADOS AMAZON\u00cdA\u201d, para que se poida identificar correctamente a renda. As\u00ed mesmo, se desexa deducir o imposto de colaboraci\u00f3n, env\u00ede un correo electr\u00f3nico a Elvira Mart\u00ednez ( <a href=\"mailto:e.martinez@entreculturas.org\">e.martinez@entreculturas.org<\/a> ) co seu nome e apelidos, enderezo postal, tel\u00e9fono de contacto e\/ou correo electr\u00f3nico, engadindo a data e o valor de o importe da t\u00faa doaz\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Inform\u00e1mosvos de que, en calquera momento, podedes contactar con Entreculturas para solicitar informaci\u00f3n sobre este proxecto e os seus resultados.<\/strong><\/p>\n<\/div>\n\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-5acd9bea wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--70);padding-right:20px;padding-left:20px\">\n<section class=\"accordion__block\"><input type=\"checkbox\" id=\"9w2hpz4vdja0kud0djhxcv\" class=\"accordion__checkbox\"\/><label for=\"9w2hpz4vdja0kud0djhxcv\" class=\"wp-block-theme-blocks-newsletter has-white-color has-red-background-color has-text-color has-background\"><p>Queres recibir informaci\u00f3n?<\/p><a class=\"wp-block-button__link has-white-color has-red-background-color has-text-color has-background has-border-color has-white-border-color wp-element-button\" style=\"border-width:2px\">Subscr\u00edbete ao bolet\u00edn<\/a><\/label><div class=\"accordion__content\">\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-98a4a1e3 wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"margin-top:0;margin-bottom:var(--wp--preset--spacing--80)\">\n<div class=\"wp-block-group has-white-background-color has-background has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<h2 class=\"wp-block-heading has-text-align-center font-size-20\" id=\"h-subscribete-ao-boletin\">Subscr\u00edbete ao bolet\u00edn<\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group block-contacto is-content-justification-left is-nowrap is-layout-flex wp-container-core-group-is-layout-d8ee05ca wp-block-group-is-layout-flex\" style=\"padding-right:var(--wp--preset--spacing--70);padding-left:var(--wp--preset--spacing--70)\">\n<div class=\"wp-block-group has-global-padding is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained block-visibility-hide-medium-screen block-visibility-hide-small-screen\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--50);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--50)\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large has-custom-border wp-container-content-b99e70a5 block-visibility-hide-medium-screen block-visibility-hide-small-screen\"><img decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Cuzco-FyA21-41-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-34482\" style=\"border-radius:12px\" srcset=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Cuzco-FyA21-41-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Cuzco-FyA21-41-300x200.jpg 300w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Cuzco-FyA21-41-768x512.jpg 768w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Cuzco-FyA21-41-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Cuzco-FyA21-41-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n<form style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--60);padding-right:0;padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--60);padding-left:0\" class=\"wp-block-theme-blocks-custom-form wp-container-content-a5fc19f1\" id=\"custom_form\" action=\"\/wp-admin\/admin-post.php?action=custom_form\" method=\"post\"><input type=\"hidden\" name=\"g-recaptcha-response\" id=\"g-recaptcha-response\" value=\"\"\/><input type=\"hidden\" name=\"thanks_page\" value=\"\/thank-you-page\"\/><input type=\"hidden\" name=\"groups[]\" value=\"eBoletin y Campa\u00f1as\"\/>\n<p>Se desexa recibir o noso bolet\u00edn informativo mensual e correos electr\u00f3nicos ocasionais nos que lle ofrecemos informaci\u00f3n, complete este formulario. Rexistrar\u00e9molo inmediatamente na nosa base de datos e poder\u00e1 manterse ao d\u00eda de todas as novidades.<\/p>\n\n\n\n<input type=\"hidden\" name=\"form_type\" value=\"3\"\/>\n\n\n\n<div class=\"input-container\"><label>Nome *<\/label><input type=\"text\" name=\"first_name\"\/><\/div>\n\n\n\n<div class=\"input-container\"><label>Apelidos<\/label><input type=\"text\" name=\"last_name\"\/><\/div>\n\n\n\n<div class=\"input-container\"><label>Correo electr\u00f3nico *<\/label><input type=\"email\" name=\"email\" required\/><\/div>\n\n\n\n<label class=\"acceptance\"><input type=\"checkbox\" required\/><span>Acepto la <a href=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/es\/privacidad-entreculturas\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/es\/privacidad-entreculturas\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Pol\u00edtica de Privacidade<\/a> *<\/span><\/label>\n\n\n\n<p style=\"font-size:12px !important\">\n    Desde ENTRECULTURES FE I ALEGRIA ESPANYA trataremos os datos facilitados como Responsables do tratamento coa finalidade de&#8230;    \n    <a href=\"javascript:void(0);\" id=\"read-more-link\">Seguir leyendo<\/a>.\n<\/p>\n<p class=\"hidden\" id=\"read-more\" style=\"display: none;font-size: 12px;\">\n&#8230;enviarlle o noso bolet\u00edn informativo mensual e informaci\u00f3n espec\u00edfica sobre as nosas acci\u00f3ns e campa\u00f1as, en favor dos nosos obxectivos fundacionais, baseadas no consentimento ou na execuci\u00f3n dun acordo. Pode exercer os seus dereitos enviando un correo electr\u00f3nico a datos@entreculturas.org co asunto &#8220;Protecci\u00f3n de datos&#8221;\n<\/p>\n\n\n\n<script>\ndocument.addEventListener('DOMContentLoaded', function() {\n    document.getElementById('read-more-link').addEventListener('click', function() {\n        var readMoreContent = document.getElementById('read-more');\n        readMoreContent.style.display = 'block !important'; \/\/ Intenta sobrescribir con !important\n\n        \/\/ Si el m\u00e9todo anterior no funciona, utiliza setAttribute\n        if (readMoreContent.style.display !== 'block') {\n            readMoreContent.setAttribute('style', 'display: block !important; font-size: 12px;');\n        } else {\n            \/\/ Si ya est\u00e1 en 'block', solo ajusta el tama\u00f1o de fuente\n            readMoreContent.style.fontSize = '12px';\n        }\n\n        this.style.display = 'none'; \/\/ Opcional: oculta el enlace de \"Seguir leyendo\"\n    });\n});\n<\/script>\n\n\n\n<p class=\"hidden\" id=\"read-more\" style=\"font-size:12px\">Desde ENTRECULTURAS FE Y ALEGR\u00cdA ESPA\u00d1A trataremos los datos aportados en calidad de Responsable del tratamiento con la finalidad de gestionar nuestra relaci\u00f3n contigo, en pro de nuestros objetivos fundacionales, en base al consentimiento o a la ejecuci\u00f3n de un acuerdo. Puedes ejercer tus derechos enviando un email a&nbsp;rgpd@entreculturas.org con el asunto \u201cProtecci\u00f3n de Datos\u201d.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group width-70-contacto justify-center-768 is-content-justification-right is-nowrap is-layout-flex wp-container-core-group-is-layout-17124a9a wp-block-group-is-layout-flex\">\n<button class=\"wp-block-button__link wp-element-button\">Subscr\u00edbete<\/button>\n<\/div>\n<\/form>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/section>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cOs pobos ind\u00edxenas son bibliotecas vivas. Son os gardi\u00e1ns, coidadores e xardineiros do Amazonas e do Planeta. Cada vez que un pobo ind\u00edxena \u00e9 exterminado e desaparece, morre un rostro de Tup\u00e3na (Deus), &#8220;O cosmos, o planeta e toda a humanidade fanse m\u00e1is pobres&#8221;. Coida a &#8220;Casa Com\u00fan&#8221; e todos os seres que a habitan&#8230; Na Enc\u00edclica \u201cLaudato Si &#8211; sobre o coidado da casa com\u00fan\u201d (2015), o Papa Francisco denuncia: \u201cMoitas formas moi concentradas de explotaci\u00f3n e degradaci\u00f3n do medio non s\u00f3 poden destru\u00edr os recursos locais de subsistencia, sen\u00f3n tam\u00e9n as capacidades sociais que permitiron un modo de vida que para moito tempo proporcionou identidade cultural e sentido da existencia e da convivencia. A desaparici\u00f3n dunha cultura pode ser tan grave ou m\u00e1is grave que a desaparici\u00f3n dunha especie animal ou vexetal. A imposici\u00f3n dun estilo de vida hexem\u00f3nico ligado a un modo de produci\u00f3n pode ser tan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"class_list":["post-21748","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v21.6 (Yoast SEO v27.5) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables - Entreculturas<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"gl_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u201cOs pobos ind\u00edxenas son bibliotecas vivas. Son os gardi\u00e1ns, coidadores e xardineiros do Amazonas e do Planeta. Cada vez que un pobo ind\u00edxena \u00e9 exterminado e desaparece, morre un rostro de Tup\u00e3na (Deus), &#8220;O cosmos, o planeta e toda a humanidade fanse m\u00e1is pobres&#8221;. Coida a &#8220;Casa Com\u00fan&#8221; e todos os seres que a habitan&#8230; Na Enc\u00edclica \u201cLaudato Si &#8211; sobre o coidado da casa com\u00fan\u201d (2015), o Papa Francisco denuncia: \u201cMoitas formas moi concentradas de explotaci\u00f3n e degradaci\u00f3n do medio non s\u00f3 poden destru\u00edr os recursos locais de subsistencia, sen\u00f3n tam\u00e9n as capacidades sociais que permitiron un modo de vida que para moito tempo proporcionou identidade cultural e sentido da existencia e da convivencia. A desaparici\u00f3n dunha cultura pode ser tan grave ou m\u00e1is grave que a desaparici\u00f3n dunha especie animal ou vexetal. A imposici\u00f3n dun estilo de vida hexem\u00f3nico ligado a un modo de produci\u00f3n pode ser tan [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Entreculturas\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/entreculturas\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-02-26T10:08:37+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Entreculturas\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/\",\"name\":\"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables - Entreculturas\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/12\\\/amazonia_video.jpg\",\"datePublished\":\"2023-12-01T16:48:50+00:00\",\"dateModified\":\"2024-02-26T10:08:37+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/12\\\/amazonia_video.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/12\\\/amazonia_video.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/\",\"name\":\"Entreculturas\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Entreculturas\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"gl-ES\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/#organization\",\"name\":\"Entreculturas\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/ESP.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/ESP.svg\",\"caption\":\"Entreculturas\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.entreculturas.org\\\/gl\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/entreculturas\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/Entreculturas\",\"https:\\\/\\\/www.instagram.com\\\/entreculturas\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/user\\\/entreculturasvideo\",\"https:\\\/\\\/www.linkedin.com\\\/company\\\/fundacion-entreculturas-ngdo\\\/\",\"https:\\\/\\\/www.flickr.com\\\/photos\\\/98455522@N04\\\/albums\\\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables - Entreculturas","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/","og_locale":"gl_ES","og_type":"article","og_title":"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables","og_description":"\u201cOs pobos ind\u00edxenas son bibliotecas vivas. Son os gardi\u00e1ns, coidadores e xardineiros do Amazonas e do Planeta. Cada vez que un pobo ind\u00edxena \u00e9 exterminado e desaparece, morre un rostro de Tup\u00e3na (Deus), &#8220;O cosmos, o planeta e toda a humanidade fanse m\u00e1is pobres&#8221;. Coida a &#8220;Casa Com\u00fan&#8221; e todos os seres que a habitan&#8230; Na Enc\u00edclica \u201cLaudato Si &#8211; sobre o coidado da casa com\u00fan\u201d (2015), o Papa Francisco denuncia: \u201cMoitas formas moi concentradas de explotaci\u00f3n e degradaci\u00f3n do medio non s\u00f3 poden destru\u00edr os recursos locais de subsistencia, sen\u00f3n tam\u00e9n as capacidades sociais que permitiron un modo de vida que para moito tempo proporcionou identidade cultural e sentido da existencia e da convivencia. A desaparici\u00f3n dunha cultura pode ser tan grave ou m\u00e1is grave que a desaparici\u00f3n dunha especie animal ou vexetal. A imposici\u00f3n dun estilo de vida hexem\u00f3nico ligado a un modo de produci\u00f3n pode ser tan [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/","og_site_name":"Entreculturas","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/entreculturas","article_modified_time":"2024-02-26T10:08:37+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video.jpg","type":"","width":"","height":""}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@Entreculturas","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/","url":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/","name":"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables - Entreculturas","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video.jpg","datePublished":"2023-12-01T16:48:50+00:00","dateModified":"2024-02-26T10:08:37+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/#breadcrumb"},"inLanguage":"gl-ES","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/amazonia_video.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/os-pobos-indixenas-illados-da-amazonia-os-mais-vulnerables\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Os pobos ind\u00edxenas illados da Amazonia: os m\u00e1is vulnerables"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/#website","url":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/","name":"Entreculturas","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/#organization"},"alternateName":"Entreculturas","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"gl-ES"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/#organization","name":"Entreculturas","url":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ESP.svg","contentUrl":"https:\/\/www.entreculturas.org\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ESP.svg","caption":"Entreculturas"},"image":{"@id":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/entreculturas","https:\/\/x.com\/Entreculturas","https:\/\/www.instagram.com\/entreculturas\/","https:\/\/www.youtube.com\/user\/entreculturasvideo","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/fundacion-entreculturas-ngdo\/","https:\/\/www.flickr.com\/photos\/98455522@N04\/albums\/"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/21748","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21748"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/21748\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21762,"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/21748\/revisions\/21762"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.entreculturas.org\/gl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21748"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}